ASCORRECTIE
Hoe ontstaat een asafwijking?
De normale belastingsas van onze benen is neutraal: de imaginaire lijn van het centrum van de heupkop, door het midden van de knie, tot het centrum van de enkel is recht. Maakt deze lijn toch een hoek, dan spreken we van een varus-as (zogenaamde "O-benen") of een valgus-as ("X-benen").
Veel jonge mensen ontwikkelen van jonge leeftijd (8-10 jaar) progressief een varusafwijking. De oorzaken zijn nog niet helemaal duidelijk. Naast genetische voorbestemdheid lijken ook microletsels ter hoogte van de groeischijven van het scheenbeen ten gevolge van kniebelastende sporten op zeer jonge leeftijd
(6-8 jaar) een rol te kunnen spelen.
​
Vooral onstaan ernstige pijnproblemen als er naast beperkte artrose ook meniscusletsels aanwezig zijn. De meniscus is een belangrijke stabilisator en ook schokdemper in de knie.
Naast spontane meniscusscheuren, kunnen ook vroegere kijkoperaties met deels wegname van gescheurde meniscusweefsels sneller evolueren naar een pijnlijke artrose aan de binnen (of buitenzijde) van de knie.
​
​
Behandeling is ten zeerste aan te raden, want beide afwijkingen veroorzaken overbelasting en versnelde kraakbeenslijtage - bij O-benen aan de binnenzijde van de knie, bij X-benen aan de buitenzijde.
Met deze as-correctie ingrepen kunnen we op korte termijn de evolutie naar prothese chirurgie vermijden. Studies tonen aan dat vele patiënten na een operatieve as-correctie , prothese chirurgie voor meer dan 15 jaar kunnen uitstellen.
​
Vooral bij belangrijke belastingsgebonden pijn aan de binnenzijde of de buitenzijde van je knie kan zelfs een beperkte as afwijking zeer belangrijk zijn als bijkomende oorzaak van je pijn.
​
Vandaar dat een belaste radiografische opname van de ganse lengte van je benen ons veel leert in verband met mogelijke afwijkingen. Een voorbeeld van een full leg staande radiografische opname ziet u hiernaast.
​
We meten met een software programma uit welke jouw specifieke afwijking is. Ook de eventuele gecorrigeerde as berekenen we met deze methoden.
​
Indien we vermoeden dat een eventuele ascorrectie jouw zou kunnen helpen, gaan we eerst behandelen met een zogenaamde unloader kniebrace.
​
Deze sportbrace simuleert de ontlasting van het zieke kraakbeen naar het gezonde kraakbeen in je knie.
Indien met het dragen van deze kniebrace je symptomen duidelijk verbeteren na enkele weken, is een operatie met een as correctie een goede optie.
Hoe verloopt een ascorrectie?
Een osteotomie of ascorrectie is een chirurgische ingreep waarbij een asafwijking wordt gecorrigeerd door een gecontroleerde correctie van het bot uit te voeren op het bovenste deel van het scheenbeen of onderste deel van het dijbeen. We corrigeren de as van het been door een vooraf berekende wig (segment) te plaatsen (of te verwijderen) ter hoogte van het te opereren been segment om zo de gewenste correctie van de lengte as van je onderste lidmaat te verkrijgen.
​
Openwigcorrecties van het bovenste binnenste deel van het scheenbeen worden veruit het vaakst uitgevoerd.
Deze ingrepen kunnen wel alleen plaatsvinden als de andere delen van het kraakbeen van de knie nog in goede staat zijn. Reken op een totale revalidatieperiode van een viertal maanden, waarvan de eerste maand met krukken om elke belasting van het geopereerde been te vermijden.
De operatie technisch:
Bij patiënten met een binnencompartimentartrose of beschadiging van het binnenste kniedeel met een O-been as (of varus as) word deze zogenoemde ontlastings-osteotomie uitgevoerd. Hierbij wordt het bovenste deel van het scheenbeen licht gekanteld in een aantal graden dat vooraf is berekend met een vorm van driehoeksmeetkunde. De correctie betreft meestal slechts 5° tot 10° in de as van het scheenbeen. Dit is meestal al voldoende om goed functionerend en pijnvrij resultaat te bekomen.
​
De techniek is sterk afhankelijk van de plaats waar de belangrijkste correctie moet gebeuren. Meestal betreft het een 'open wig' binnenzijde (mediale) scheenbeencorrectie. De opening wordt gefixeerd met een plaatje (meestal gebruiken we het Tomofix-systeem van de firma Synthes Depuy).
Een revalidatieperiode van 3 tot 4 maanden moet zeker voorzien worden bij dit soort ingrepen.
​
​
Tijdsverloop bij een as correctie van je onderbeen:
​dag -1: de dag voor je operatie zal je worden opgebeld door de opname dienst om te melden op welk tijdstip je aanwezig dient te zijn in het ziekenhuis.
​
dag 0: de dag van je ingreep zal je chirurg je ontvangen in de operatiezaal. Hij bespreekt nog kort de procedure en duidt met een stift het te opereren lidmaat aan. De ingreep duurt meestal een 45 minuten. De procedure verloopt met een 8 tot 10 cm wonde aan de binnenkant van je scheenbeen (zo het een ontlasting procedure betreft voor binnenzijde arthrose van de knie). Als het om een correctie gaat aan je bovenbeen ; zal de wonde zich bevinden aan de binnenkant van het onderste deel van je dijbeen. De procedure zal je goed uitgelegd worden op de consultatie.
Gewoonlijk voeren we ook een begeleidende kijkoperatie uit om in het kniegewricht eventueel kraakbeen of meniscus procedures uit te voeren via de 3 kleine kijkgaatjes (portals).
We voorzien steeds ook voldoende lokale verdoving tijdens de ingreep.
Eens je comfortabel bent in de recovery afdeling ,brengt men je terug naar de afdeling.
Het is mogelijk dat je een voorlopige rust-splint heb aan je onderbeen. Dit kan eens je comfortabel bent afgenomen worden.
Geef goed aan als je pijn hebt, men kan je via het infuus dat je nog hebt zeer snel comfortabele medicatie geven.
​
dag 1 en 2 De dag na de operatie mag je de geopereerde knie en lidmaat vrij bewegen.
Men zal een wondverzorging doen.
Je mag onmiddellijk de knie bewegen.
De kinesist en ergotherapeut zullen je begeleiden voor de wandelen met 2 krukken. Je mag het geopereerde lidmaat belasten tot aan je pijngrens. Afrollen van de voet aan het geopereerde lidmaat zal je worden aangeleerd.
Omwille van de zwelling aan de wonde is het belangrijk correct al je medicatie de eerste 2 weken te nemen die is voorgeschreven.
Ijs applicatie ronde de knie is zeer aanbevolen de eerste 2 weken.
Als je comfortabel genoeg bent , mag je vandaag het ziekenhuis al verlaten. Zo je twijfelt wacht je best tot de volgende dag pas op ontslag te gaan.
​
week 1-2
​​​
Onder leiding van je kinesist mag je de knie volledig bewegen. Progressief tracht je volledig te belasten met 2 krukken op de ge-opeerde knie.
Hechtingen kan je laten verwijderen vanaf dag 14 na de ingreep.
Progressief starten we met dijspieroefeningen. Ook fietsen op de homer-trainer kan je starten.
De pijnmedicatie voorgeschreven gebruik je best tot zeker 14 dagen na de ingreep.
Indien anti-trombose spuitjes zijn voorgeschreven gebruik je die tot 10 dagen na de ingreep.
​
week 2-6
​
Zo mogelijk probeer je vanaf week 2 volledige te belasten met slechts 1 kruk aan de andere zijde dan je geopereerd lidmaat.​
Ijs locaal kan nog steeds helpen. Je laat je begeleiden door je kinesist tot 2 maal per week. Alle andere oefeningen doe je zelf en bespreek je met de kinesist.
Je mag met de auto rijden, als je de trap op en af met de voet bij te zetten en met behulp van de leuning. Dan heb je voldoende coördinatie om met de wagen te rijden. Veel mensen kunnen met de wagen rijden vanaf week 4 na de ingreep.
​
Week 6
​
Controle bij je arts op consultatie met nieuwe radiografie. Het voorschrift voor deze radiografische opname zal je worden meegegeven. Je mag deze radiografie laten maken in een ziekenhuis in je buurt.
Na deze controle is het de bedoeling dat je volledig belast zonder hulp van krukken.
Een werkongeschiktheid van 3 tal maanden is voorzien. Zo je een administratieve functie hebt kan je mogelijks sneller aan het werk.
​
maanden 2 en later na de ingreep
​
Je overlegd best met de huisarts en je kinesist wanneer je je werk terug kan hervatten.
Eens je volledig mobiel bent kan je progressief starten aan sportbeleving.
De eerste 4 -6 maanden zijn vooral gesloten ketting sporten aangewezen , zoals fietsen en zwemmen.
Later kunnen veel mensen ook meer belastende sporten aan zoals, lange wandelingen, paddel, tennis en andere impactsporten.
​
​
Orthopedisch chirurg - gespecialiseerd in de behandeling van knieletsels